HET DAGBLAD VAN VAASSEN|donderdag, oktober 19, 2017

Vaassen vroeger

Iets over de geschiedenis van het dorp Vaassen
De vroegste tekenen van bewoners in deze omgeving zijn de grafheuvels en  ‘Celtic Fields’ (prehistorische akkers) ten noordwesten van Vaassen op de Veluwe, tussen de Elburgerweg en Gortelseweg.  Het waren Germaanse boeren en leefden daar nog voor de Romeinse tijd. Ze woonden in houten hutten en leefden van de  landbouw, veehouderij, kruiden en de jacht.Het dorp wordt voor het eerst vermeld in een akte uit de Codex Laureshamnensis  van het klooster uit 891 of 892 als een Brunhilde een hoeve en de kerk aan Lorsch schenkt . De toenmalige naam Fasna zou duiden op een grassoort. Het dorp Vaassen (nedersaksisch Vaossen) is een van de grotere kernen van de Nederlandse gemeente Epe.  Vaassen ligt tussen Apeldoorn en Zwolle van de oostrand van de Veluwe in de provincie Gelderland en heeft 12.739 inwoners  ( januari 2007). Het dorp ontleent haar ouderdom aan een akte uit de Codex Laureshamnensis. Na wetenschappelijk onderzoek  is vast komen te staan dat rond het jaar 800 een villa Fasna bestond, waar toen een kerk werd gesticht. Lang werd ervan uitgegaan  dat deze stichting in 891 of 892 plaatsvond, maar dit berust op een verkeerde interpretatie van bovengenoemde codex. In Vaassen  staat het kasteel de Cannenburgh, ooit bewoond door veldheer Maarten van Rossum. Het kasteel dateert uit 16e eeuw.  Midden in het dorp staat de Dorpskerk met een kerktoren van omstreeks 1500 In de dorpskerk bevindt zich de grafsteen van een  van de vroegere bewoners van de Cannenburgh. De naam Fasna kwam reeds in de 9e eeuw voor en zou duiden op een grassoort.  Voor het begin van onze jaartelling was het gebied van de huidige gemeente Epe bewoond. Er zijn veel prehistorische vondsten en  aanwezige grafheuvels uit de nieuwe steentijd (4000-1700 voor Christus)  Bijzonder in Nederland zijn zogenaamde “celtic  Fields” (prehistorische akkers met een vierkante vorm omgeven  door aarden walletjes). Er ligt een heel complex (ca 76 ha) van deze akkers bij Vaassen, rond de Gortelseweg.  Ze dateren uit de IJzertijd. De ijzertijd is de periode in de prehistorie die volgde op de bronstijd. De ijzertijd is de  jongste periode van de prehistorie. De exacte periode van de ijzertijd is afhankelijk van de cultuur en geografische  ligging. In West-Europa is dit van circa 800 voor Chr. tot de Romeinen naar de lage landen komen (circa het begin van onze jaartelling). Celtic Fields omgeving Gortelseweg: Luchtfoto genomen door de Royal Air Force in september 1944. Door de ondergaande zon zijn  de schaduwen van de wallen duidelijk zichtbaar.Ook zijn in deze omgevingmeerdere grafheuvels.Het best waarneembare deel van  het akkercomplex ligt op een heideveld ten westen van de Gortelseweg. Zelfs nu is het nog te zien de akkers en weiden aan de  oost zijde van de Gortelseweg. (Foto uit archief G.A.J.von Freitag Drabbe.)

Het dorp Vaassen wordt voor het eerst vermeld in een akte uit de Codex Laureshamnensis van het klooster Lorsch uit 891 of 892 als een Brunhilde een hoeve en de kerk aan Lorsch schenkt. De toenmalige naam Fasna zou duiden op een grassoort. De eerste kerk werd door Brunhold of Brunhilde aan het Duitse klooster Lorsch (Lauresham) geschonken. De Dorpskerk was in eerste instantie gewijd aan de heilige Ursula. De Reformatie van de Vaassense kerk liet door verschillende omstandigheden lang op zich wachten. Pas in het jaar 1610 werd de eerste protestantse voorganger benoemd. Dit werd mede veroorzaakt doordat de heren van het Vaassense kasteel de Cannenburch rooms-katholiek bleven en bescherming boden aan de rondtrekkende geestelijken. Het Kasteel De Cannenburgh, ooit bewoond door de Gelderse veldheer Maarten van Rossum. Het huidige kasteel dateert uit de 16e eeuw. Vaassen kenmerkt zich door het eeuwenlang vreedzaam naast elkaar leven van een protestantse en rooms-katholieke bevolking. Midden in het dorp staat de Dorpskerk met een kerktoren van omstreeks 1500. In de Dorpskerk van Vaassen bevindt zich een grafsteen van een van de  vroegere bewoners van de Cannenburgh. Rond Vaassen liggen de volgende buurtschappen, De Hegge,
De Jonas, Geere, Hafkamp, Kortenbroek, ’t Laar, Niersen, Vaassense Broek en De Uulenberg. Van 2 september 1887 tot 8 oktober 1950 beschikte Vaassen over station Vaassen, een spoorwegstation aan de Baronnenlijn tussen Apeldoorn en Zwolle.

Oude atlas uit 1685.

Wordt vervolgd